Een uitbraak van het dodelijke Nipah-virus heeft geleid tot nieuwe voorzorgsmaatregelen op luchthavens in verschillende Aziatische landen, vergelijkbaar met de controles tijdens de COVID-19-pandemie.
In januari werd bevestigd dat meerdere mensen in West Bengal (India) het virus hebben opgelopen, waaronder twee gezondheidswerkers. Nieuwere overheidsgegevens melden inmiddels twee bevestigde gevallen, nadat er eerder over vijf gesproken werd. Ongeveer 100 mensen zijn in quarantaine geplaatst, en landen zoals Thailand, Nepal en Taiwan hebben hun gezondheidscontroles op luchthavens aangescherpt om verspreiding te voorkomen.
Wat is het Nipah-virus?
Het Nipah-virus is geen nieuw verschijnsel: het werd voor het eerst beschreven in 1999 na een uitbraak in Maleisië. Het behoort tot de hoest- en niesziekten die van dieren op mensen overgaan (zoönose). Het virus komt vooral voor bij fruitvleermuizen, maar kan ook via andere dieren zoals varkens en via contact tussen mensen worden overgedragen. Er is géén specifiek medicijn of vaccin tegen Nipah, waardoor preventie en vroege detectie cruciaal zijn.
Hoe verspreidt het virus zich?
De ziekte kan op verschillende manieren worden overgedragen:
- Via contact met lichaamsvloeistoffen van geïnfecteerde dieren of mensen.
- Door het eten van voedsel dat besmet is door dieren.
- Van persoon op persoon bij nauw contact.
Symptomen kunnen lijken op griep
In de beginfase vertoont een infectie vaak griepachtige klachten binnen 4 tot 14 dagen na blootstelling, zoals:
- Koorts
- Hoofdpijn
- Spierpijn
- Keelpijn
- Braken
Deze verschijnselen kunnen snel verergeren tot ernstigere problemen zoals ademhalingsproblemen, verwardheid, toevallen, coma of hersenontsteking (encefalitis). De neurologische complicaties zijn mede de reden waarom het virus een hoge sterfte heeft en grote internationale zorgen wekt.
Luchthavenmaatregelen: COVID-stijl controles
Als reactie op de uitbraak hebben verschillende landen:
- Temperatuurcontroles en gezondheidsvragenlijsten ingevoerd.
- Screenings voor reizigers uit risicogebieden ingesteld.
- Extra medische ondersteuning en isolatieprotocollen klaargezet.
In Thailand, bijvoorbeeld, worden reizigers uit West Bengal gecontroleerd op koorts en symptomen bij Suvarnabhumi, Don Mueang en Phuket-luchthavens, en krijgen ze informatiekaarten met waarschuwingssignalen. Nepal en Taiwan hebben vergelijkbare controles opgezet, terwijl andere landen hun grens- en quarantaine-maatregelen versterken om te voorkomen dat het virus zich verder verspreidt.
Geen genezing = focus op preventie
De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) beschouwt Nipah als een prioritair pathogeen, omdat het virus een sterftecijfer tussen 40% en 75% kan hebben en vanwege het gebrek aan een vaccin of behandeling. Dat betekent dat publieke gezondheidsmaatregelen, vroege opsporing en isolatie momenteel de beste verdediging zijn tegen verdere verspreiding.
(Bron: UNILAD – Afbeelding: Freepik)