De prijzen aan de pomp zitten opnieuw in de lift, en dat begint steeds minder als een tijdelijke schommeling te voelen. Zowel benzine als diesel worden duurder, met vooral de vraag hoe ver die stijging nog kan gaan. Wie vandaag tankt, merkt het meteen: diesel bevindt zich al langer op een hoog niveau en blijft verder klimmen, terwijl ook benzine opnieuw richting belangrijke psychologische grenzen evolueert.
Meerdere factoren tegelijk aan het werk
De recente prijsstijgingen zijn geen op zichzelf staand fenomeen. Integendeel, verschillende elementen versterken elkaar. Zo hebben schommelingen op de internationale oliemarkt een directe impact op de Belgische brandstofprijzen, net als de kostprijs van biocomponenten die verplicht in brandstoffen verwerkt worden. Daarbovenop zorgen geopolitieke spanningen, zoals conflicten in het Midden-Oosten, regelmatig voor extra druk op de olieprijs, wat zich vrijwel meteen vertaalt aan de pomp.
Ook het Belgische belastingsysteem speelt een grote rol. Een aanzienlijk deel van de brandstofprijs bestaat uit accijnzen en btw. Door het zogenaamde cliquetsysteem stijgen die accijnzen mee wanneer de prijzen omhooggaan, terwijl ze niet in hetzelfde tempo dalen wanneer de markt afkoelt. Dat zorgt ervoor dat prijsdalingen vaak minder uitgesproken zijn dan stijgingen.
Diesel blijft bijzonder duur
Een bijkomende factor is de aanhoudend sterke vraag, vooral naar diesel. Sectoren zoals transport en logistiek zijn sterk afhankelijk van diesel en kunnen hun verbruik moeilijk terugschroeven, zelfs wanneer de prijzen fors stijgen. Zoals vaak wordt opgemerkt: “Die vraag zakt nauwelijks, zelfs niet als de prijs door het dak gaat.” Dat houdt de prijzen structureel hoog.
Hoe ver kan dit nog gaan?
Volgens analisten ligt het echte kantelpunt mogelijk nog in de toekomst. Vanaf 2027 wordt een nieuwe Europese CO₂-heffing (ETS2) ingevoerd, die brandstofprijzen aanzienlijk kan verhogen. Verwacht wordt dat dit de prijs per liter met tientallen centen kan doen stijgen.
Scenario’s die vandaag nog extreem lijken, komen daardoor dichterbij. Een prijs van meer dan €2 per liter zou eerder de regel dan de uitzondering kunnen worden. Ook €2,50 per liter wordt steeds realistischer, en in een ongunstig scenario wordt zelfs gesproken over bedragen richting €3 per liter. Dat klinkt drastisch, maar in sommige landen zijn dergelijke prijsniveaus vandaag al bereikt.
Wat betekent dit voor automobilisten?
Voor bestuurders lijkt één conclusie onvermijdelijk: de tijd van relatief stabiele en “normale” brandstofprijzen ligt achter ons. De combinatie van belastingen, internationale spanningen en Europese klimaatmaatregelen zorgt ervoor dat stijgingen steeds vaker structureel van aard zijn. Wat vandaag nog als een piek voelt, kan morgen gewoon het nieuwe normaal blijken.
(Afbeelding: Unsplash)