Als jij een van die mensen bent die wanhopig wil weten wat er precies gebeurt wanneer je sterft, heb je geluk — nieuw onderzoek suggereert dat het misschien wat spectaculairder is dan de meesten verwachten.
Jimo Borjigin, hoogleraar neurologie aan de Universiteit van Michigan, gelooft dat haar ongelooflijke bevindingen “slechts het topje van een enorme ijsberg” zijn, en dat er nog veel meer onderzoek nodig is — maar het is een veelbelovende start. Net als velen van ons was ze gefascineerd door de vermeende verschijnselen rondom bijna-doodervaringen en de miljoenenvraag wat er gebeurt wanneer we dit sterfelijke bestaan verlaten.
Piek in elektrische activiteit
De Amerikaanse neurowetenschapper geloofde de verhalen van patiënten die beweerden dat ze buiten hun lichaam traden of het hiernamaals bezochten niet zomaar, maar ze vermoedde wél dat er iets bijzonders in hun hersenen gebeurde. In 2013 voerde Borjigin een studie uit op ratten in haar laboratorium, waarbij ze ontdekte dat de dieren een hoog niveau aan hersengolven hadden nadat hun hart stopte en hun hersenen geen zuurstof meer kregen. Ze suggereerde dat die piek in elektrische activiteit verantwoordelijk kon zijn voor de vreemde ervaringen die mensen melden na een bijna-doodervaring — omdat het kan wijzen op een verhoogde staat van bewustzijn in mensen.
De professor zei destijds: “Veel mensen dachten dat de hersenen na klinische dood inactief of hypoactief waren, met minder activiteit dan in wakende toestand — maar wij laten zien dat dat zeker niet het geval is. Sterker nog: de hersenen zijn tijdens het stervensproces veel actiever dan zelfs in waaktoestand.” Na die ontdekking besloot ze verder onderzoek te doen — maar dit keer had ze menselijke casussen nodig.
“Essentieel onderdeel van het leven”
“Sterven is zo’n essentieel onderdeel van het leven,” vertelde Borjigin aan The Guardian in april dit jaar. “Maar we weten bijna niets over het stervende brein.” Om daar meer over te weten te komen, begonnen Borjigin en haar collega’s de elektrische hersenactiviteit te analyseren van patiënten die overleden waren in de neuro-intensieve zorgafdeling van de Universiteit van Michigan. Een van die patiënten was een 24-jarige zwangere vrouw die in 2014 van de beademing werd gehaald door haar familie, nadat ze in een diepe coma was geraakt door een ernstige zwelling in haar hersenen.
Toen haar familie de hartverscheurende beslissing nam om de behandeling te stoppen, gebeurde er iets merkwaardigs. Borjigin zei: “Ik geloof dat wat wij hebben gevonden slechts het topje van de ijsberg is. Wat eronder ligt, is een volledig beeld van hoe sterven werkelijk verloopt. Want er gebeurt iets in het brein dat totaal niet te begrijpen lijkt.” Nadat de vrouw — bekend als Patiënt Eén — van de zuurstof werd gehaald en verpleegkundigen de beademingsbuis uit haar keel verwijderden, lichtten haar hersenen op met een golf van activiteit.
‘Hot zone’
Uit het onderzoek, dat voor het eerst vorig jaar werd gepubliceerd, bleek dat het orgaan vol zat met hoogfrequente elektrische signalen, gammagolven genoemd, in gebieden die bijna stil waren geweest terwijl ze op de beademing lag. “Tijdens haar overlijden functioneerde het brein van Patiënt Eén in een soort hyperdrive,” legde Borjigin uit. Ze merkte op dat delen van het brein die door wetenschappers worden gezien als een “hot zone” voor bewustzijn werden geactiveerd door gammagolven — die worden gelinkt aan het ophalen van herinneringen en dromen.
“Intense synchronisatie”
Het onderzoeksteam detecteerde signalen in één gebied gedurende meer dan zes minuten, en er was een “intense synchronisatie” van hersengolven gedurende ongeveer twee minuten nadat de zuurstof werd afgesloten. Deze activiteit nam gedurende zo’n 18 seconden af, waarna deze opnieuw oplaaide voor meer dan vier minuten, weer wegzakte en nog eens terugkwam — terwijl andere delen van haar brein in “nauwe communicatie” met elkaar stonden. Delen van het brein die worden geassocieerd met empathie lichtten ook op, zei Borjigin. Deze bevindingen brachten de professor tot de conclusie dat Patiënt Eén waarschijnlijk een “bijna-doodervaring met veel van de klassieke kenmerken” heeft meegemaakt — zoals het zien van een fel licht en levensflitsen.
Volgens haar suggereren de resultaten dat het idee dat het brein meteen stopt met functioneren bij het moment van overlijden niet klopt. “De hersenen zijn, in tegenstelling tot wat iedereen denkt, juist superactief tijdens een hartstilstand,” voegde Borjigin toe. “De hersenen zijn zo veerkrachtig, het hart is zo veerkrachtig, dat het jaren van schade vergt om ze te vernietigen. Waarom kan dan een perfect gezond persoon, zonder zuurstof, binnen 30 minuten onomkeerbaar sterven?”
(Bron: LADBible – Afbeelding: Freepik)